landschapindelen_s

Landschap in delen

De verschillende landschapscomponenten (geofactoren) komen in dit boek elk afzonderlijk aan de orde. De factoren substraat en klimaat zijn op de korte tijdschaal vrij stabiel, maar op lange tijdschaal kunnen ze het landschap drastisch veranderen. De auteur werpt een blik op de toekomstige ontwikkeling, op tijdschalen variërend van enkele decennia tot miljoenen jaren. De geofactoren bodem, water, flora, fauna en mens zorgen op de korte tijdschaal voor de grootste veranderingen. Vooral de mens is een landschapsvormende factor van belang. De ingrepen van de mens zijn vaak zo groot, dat de andere factoren zich daardoor sterk moeten aanpassen. In een hoofdstuk over landschap en natuur komen de actuele landschapsecologische processen die samenhangen met verdroging, verzuring en vermesting aan de orde. Vervolgens worden de belangrijkste ontwikkelingen ten aanzien van het milieu in Nederland systematisch besproken. Ruim 150 figuren illustreren dit overzicht van de geofactoren. In het boek Landschappelijk Nederland, eveneens verschenen in deze reeks, wordt per fysisch-geografische regio ingegaan op de relaties tussen de geofactoren.

Inhoudsopgave

Cd-rom bij dit boek bevat: Alle illustraties uit dit boek in kleur Uitgebreide collectie afbeeldingen en foto’s Collegemateriaal Worddocument met links naar relevante websites

1 INLEIDING
Opgaven
Uitwerking van de opgaven
Literatuur

2 KLIMAAT EN ATMOSFEER
2.1 De atmosfeer
2.2 Klimaat en klimaatindeling
2.3 Het klimaat van Nederland
2.4 Lokale klimaten
2.5 Klimaatveranderingen in het verleden
2.6 Veranderingen in de samenstelling van de atmosfeer
2.7 De toekomst van het klimaat
Opgaven
Uitwerking van de opgaven
Literatuur

3 GESTEENTE
3.1 Geologische structuur
3.2 Het materiaal aan het aardoppervlak
3.3 Toekomstige geologische ontwikkeling
Opgaven
Uitwerking van de opgaven
Literatuur

4 RELIËF
4.1 Inleiding
4.2 De vormen aan het aardoppervlak
4.3 Huidige processen
4.4 Toekomstige geomorfologische ontwikkeling
Opgaven
Uitwerking van de opgaven
Literatuur

5 BODEM
5.1 Inleiding
5.2 Bodemvorming
5.3 Bodemvormende processen
5.4 Geogenetische en pedogenetische classificatiesystemen
5.5 Bodemkaarten van Nederland met een geogenetische grondslag
5.6 Het Systeem van Bodemclassificatie voor Nederland
5.7 Bodemkaarten van Nederland met een pedogenetische inslag
Opgaven
Uitwerking van de opgaven
Literatuur

6 WATER
6.1 Inleiding
6.2 Waterhuishouding
6.3 Waterbalans van Nederland
6.4 De grote rivieren
6.5 De kleine rivieren
6.6 Samenstelling van het rivierwater
6.7 Infiltratie
6.8 Bodemwater
6.9 Samenstelling van het grondwater
6.10 Meren
6.11 Kwel en bronwater
6.12 Afwatering
6.13 Polders en droogmakerijen
6.14 Getijden
6.15 Verzilting
6.16 Waterstaatsbestuur en waterbeheer
6.17 Drinkwaterwinning
Opgaven
Uitwerking van de opgaven
Literatuur

7 FLORA EN FAUNA
7.1 Begripsomschrijvingen
7.2 Ontwikkeling van flora en fauna
7.3 Oorspronkelijke en huidige flora en fauna
7.4 Veranderingen in flora en fauna door de invloed van de mens
7.5 Ecosystemen
Opgaven
Uitwerking van de opgaven
Literatuur

8 DE MENS IN HET LANDSCHAP
8.1 Inleiding
8.2 Bewoningsgeschiedenis
8.3 Terpen
8.4 Bedijking
8.5 Dijkdoorbraken
8.6 Uiterwaarden
8.7 Ontginning van het veengebied in West-Nederland
8.8 Vervening
8.9 Droogmakerijen
8.10 Problemen van de bodemgesteldheid in West-Nederland
8.11 Invloed van de mens op de grote rivieren
8.12 Afsluiting van zee-armen; de Deltawerken
8.13 Landgebruik
8.13.1 Landgebruik in relatie tot bodemgesteldheid
8.14 Wegen, waterwegen, spoorwegen
8.15 Nederzettingen en verkaveling
8.16 Ruilverkavelingen
8.17 Agrarische cultuurlandschapstypen
8.18 Ontgrondingen
8.19 Overige elementen van het cultuurlandschap
8.20 Steden
Opgaven
Uitwerking van de opgaven
Literatuur

9 LANDSCHAP EN NATUUR
9.1 Relaties in landschappen
9.2 Achteruitgang van de natuur
9.3 Landschapsecologische gevolgen van verzuring, vermesting en verdroging
9.4 Bescherming van het substraat
9.5 Ruimtelijk beleid en natuurbeleid
Opgaven
Uitwerking van de opgaven
Literatuur

10 MILIEU
10.1 Inleiding
10.2 Milieubeleid in Nederland
10.3 Bevolkingstoename
10.4 Verandering van het klimaat
10.5 Verzuring
10.6 Vermesting
10.7 Verspreiding
10.8 Verwijdering
10.9 Verstoring
10.10 Verdroging
10.11 Verinnerlijking
10.12 Volksgezondheid en milieu
10.13 Verspilling
Opgaven
Uitwerking van de opgaven
Literatuur

11 BESLUIT

Index